تنهاترین درختان جهان: آیا علم میتواند گونههای گیاهی تهدیدشده را از انقراض نجات دهد؟

ویسوامباران ساراسن در میان شاخ و برگهای 1 درخت 1 باید تصمیم مهمی میگرفت. ساراسن برای سالها برای دسترسی به این نخل تلاش کرده بود که آخرین عضو زنده گونه نخل بیکَس (Hyophorbe amaricaulis) است که در باغ گیاهشناسی کورپیپ در موریس رشد میکند.ساراسن، گیاهشناس باغ گیاهشناسی کیو در نزدیکی لندن مذاکرات حساسی را برای دریافت مجوز به منظور گرفتن میوه انجام داده بود که هرکدام دانه مهمی را درون خود جای داده بود. ساراسن سپس باید منتظر میماند تا این نخل تنها آنها را تولید کند.۹ متر بالاتر، ۵۰ عدد میوه قرار داشت که میتوانست آنها را بچیند و او باید تصمیم میگرفت که چه تعداد از آنها را از درخت جدا کند: به اندازهای که به خودش این شانس را بدهد که آنها را در کیو بکارد، درحالیکه تعداد کافی از آنها باقی بماند تا دانشمندان محلی روی آنها کار کنند. او ده میوه چید؛ اما این عدد شانس او نبود.کوه مولانجی در مالاوی، تنها سکونتگاه طبیعی سرو مولانجی (Widdringtonia Whytei) است: در سال ۲۰۱۹، تنها هفت نمونه بالغ از این درخت باقی مانده بود. درنتیجه تلاشهای حفاظتی، اکنون نیم میلیون اصله از این 1 روییدهاند.وقتی وضع بد درختان رسانهای میشود، معمولاً جنگلزدایی دلیل آن است؛ اما جنگلزدایی تنها بحرانی نیست که درختان با آن مواجه هستند. نزدیک یکسوم از درختان (بیش از ۱۷۵۰۰ گونه) درمعرض تهدید 1 قرار دارند. این تعداد بیش از دو برابر تعداد کل پستانداران، پرندگان، دوزیستان و خزندگانی است که مورد تهدید قرار دارند. از سوی دیگر، کاشت انبوه درختان اغلب درنتیجه استفاده از یک گونه واحد به این مشکل اضافه میکند.درحالحاضر، صدها نفر از حامیان حفاظت از گیاهان در سراسر جهان در تلاش هستند تا درختانی را که به سرعت در حال حرکت به سمت انقراض هستند، 1 دهند. پل اسمیت، رئیس سازمان خیریه محافظت از باغهای گیاهشناسی (BGCI) واقع در لندن میگوید: «نباید از هیچگونه درختی دست بکشیم.»دراینبین، فرصت کم و موانع بسیار فراوان است و هم تغییرات اقلیمی و هم جریان مُد در بومشناسی بر خلاف آنها حرکت میکند. پیتر بریجواتر، متخصص مدیریت تنوع زیستی در دانشگاه کانبرا در استرالیا، میگوید یافتن سکونتگاه طبیعی برای هر گونه درخت غیرممکن است؛ زیرا تغییرات اقلیمی اکوسیستمها را به شکل ریشهای تغییر میدهد. او میگوید دانشمندانی که فکر میکنند این هدف واقعگرایانه است، در خواب و خیال به سر میبرند.نخل تنها که در باغ گیاهشناسی کورپیپ در موریس زندگی میکند، آخرین بازمانده گونه Hyophorbe amaricaulis است. پژوهشگران سالها تلاش کردهاند تا به تکثیر آن کمک کنند؛ اما موفقیتی حاصل نکردهاند.ناپدیدشدن گونهها از سطح زمین ارتباط تنگاتنگی با تغییرات اقلیمی دارد و به همان اندازه مخرب است. سرعت انقراض بیسابقه و در حال شتابگرفتن است و حدود یک میلیون گونه گیاه و جانور مورد تهدید قرار دارند. وضعیت نامناسب درختان میتواند در هیاهوی داستانهای پستانداران یا پرندگانِ درمعرض خطر انقراض گم شود.در سال ۲۰۱۶، بهمنظور جلب توجه بیشتر به درختان، BGCI با همکاری اتحادیه بینالمللی حفاظت از طبیعت (IUCN)، بزرگترین ارزیابی حفاظتی در تاریخ IUCN را با عنوان ارزیابی جهانی درختان (Global Tree Assessment) سازماندهی کرد. صدها نفر از حامیان حفاظت از گیاهان، جنگلهای بارانی، کوهها و نواحی آسیبدیده از جنگ را جستوجو کردند و گاهی چیزی بیش از نمونهای خشک یا شهادت کاوشگری که مدتها پیش از دنیا رفته بود، در دست نداشتند تا آنها را هدایت کند.آنها در گزارشی در سال ۲۰۲۱ اعلام کردند که ۵۸,۴۹۷ گونه درخت پیدا کردهاند که از میان آنها، ۱۷۵۱۰ گونه تهدید شدهاند. از آن زمان، تقریباً ۲,۸۰۰ گونه از آنها بهعنوان گونههای در بحران انقراض فهرست شدهاند. تصور میشود که حدود ۱۴۲ گونه در طبیعت منقرض شدهاند. امسال، گروه جداگانهای از مدلسازان تخمین زدند که ۹ هزار گونه درخت دیگر وجود دارد که کشف نشده است.طبق اطلاعات مربوط به بیش از ۸۵ هزار گونه که ارزیابی جهانی درختان جمعآوری کرده است، تقریباً یکسوم از گونهها درمعرض تهدید انقراض قرار دارند. اطلاعات کافی درمورد ۱۳ درصد از این درختان وجود ندارد (بهدلیل گِردکردن جمع ارقام ۱۰۰ نمیشود).فقط تعداد درختان نیست که اهمیت دارد، بلکه تنوع آنها نیز مهم است. یک گونه واحد میتواند اساس یک شبکه اکولوژیکی کامل باشد و نابودی آن میتواند موجب آبشاری از انقراضها شود که میتواند فروپاشی کل اکوسیستم را در پی داشته باشد.ژان کریستف وی، مدیرکل بنیاد فرانکلین، سازمانی خصوصی در ژنو سوئیس و حامی مالی فعالیتهای ارزیابی و حفاظت از درختان، میگوید اکوسیستمهای قوی و متنوع در ذخیره کربن نیز بهتر عمل میکنند. وی میگوید: «هیچگونه درختی نباید بهعنوان گونه غیرضروری درنظر گرفته شود؛ زیرا شرایط را برای توسعهدهندگان، کشاورزان و چوببُرها مهیا میکند تا حذف هر گونه درخت 1 را توجیه کنند.»حفاظت از درختان در اهداف بینالمللی تنوع زیستی گم شده است، تا حدی به این دلیل که درختان در اهداف کلی محافظت از گیاهان قرار میگیرند و همچنین به این علت که گیاهان بهطورکلی نسبتبه پرندگان و حیوانات زیاد به چشم نمیآیند.مالین ریورس، رئیس اولویتبندی حفاظت از درختان در BGCI میگوید درختان باید برای بومشناسان ارزیابی شوند تا از آنها حمایت کنند. او میگوید: «اگر به پستانداران، پرندگان و خزندگان نگاه کنید، دادههایی دارند که هنگام بحث سیاسی میتوانند آنها را مطرح کنند. تاکسونومی به یک گونه نام و هویتی میدهد که میتواند به دفاع از آن کمک کند.»محافظت و تکثیرمحافظان محیط زیست با استفاده از فهرست گونههای تهدیدشده شروع به اولویتبندی گونهها و گروههای تاکسونومیک کردهاند. اسمیت میگوید بهترین رویکرد، محافظت از درختان آسیبپذیر در زیستگاههای طبیعی آنها است. اگر امکان چنین کاری وجود نداشته